Rode rijst

In de rubriek beter/eten in de Volkskrant gaat het deze keer over rode gistrijst, dat de prachtige eigenschap heeft om cholesterol te verlagen dankzij een stofje uit de schimmel waar de rijst haar rode kleur door krijgt.
Lekker af en toe eten denk ik dan, maar daar gaat het artikel niet over. Dat gaat erover of pati├źnten nu wel of geen baat hebben bij het eten van die rijst of de voedingssupplementen die er van gemaakt worden of dat ze beter het recept voor een cholesterol verlagend pilletje (statines) bij de dokter kunnen gaan halen.
Volgens het artikel werkt de rijst wel, de natuurlijke capsules nog beter maar zijn die te verschillend van samenstelling en alleen geschikt voor mensen die niet tegen statines kunnen. Maar “.. altijd onder mijn begeleiding. Ik houd het effect in de gaten,” zegt hoogleraar inwendige geneeskunde Erik Stroes.

Dit is het moderne denken over gezondheid en ziekte ten voeten uit. Het gaat niet over preventie, het gaat over dat de medicijnen die de farmaceutische industrie maakt altijd beter zijn en dat de bijeffecten door artsen gecontroleerd moeten worden.
Artsen krijgen tijdens hun opleiding slechts enkele uren les in voeding en ontelbare in de werking van farmaceutica en hun bijwerkingen en de pillen tegen de bijwerkingen.
We worden opgevoed in de gedachte dat de dokter het beter weet dan wij zelf in plaats van leren luisteren naar ons lichaam.

Ons lichaam is een prachtig wonder dat als je ernaar luistert in staat is aan te geven dat het ergens behoefte aan heeft. Dan krijg je trek in iets, of staat het je juist tegen. Of je krijgt als signaal een klein pijntje. In China waar de rode rijst heel populair is, is de traditie van de acupunctuur nog steeds levend. Masseer je lichaam en onderzoek de energiepunten. Zodra zo’n punt gevoelig is, masseer of sedeer dat extra tot het niet meer zo gevoelig is. Dat kun je zelf. Je hoeft niet te weten hoe al die punten heten en waar ze mee corresponderen, gewoon reageren op wat je voelt. Begin eens met je handen en voeten. Die herbergen energiepunten die corresponderen met de organen. Als je niet zo goed weet hoe je moet masseren of puntjes opzoeken, bezoek dan een keertje een masseur met kennis van acupunctuur of bekijk dit filmpje.

Wat de cholesterol betreft: dit is een vet waarvan steeds meer geneeskundigen betwijfelen of het wel de oorzaak is van hart- en vaatziekten. Lees desgewenst dit genuanceerde artikel over cholesterol. Een recente studie heeft uitgewezen dat cayennepeper heel goed helpt om de aderen schoon te houden. Ja, zelfs dat een theelepeltje opgelost in water door het verwijden van de bloedvaten snel werkt bij een beroerte of hartaanval.

Eet waar je zin in hebt en zo gevarieerd mogelijk. Misschien ook wel af en toe rode rijst met iets erbij waarin je cayennepeper hebt verwerkt ­čÖé

Dieren

In het NOS journaal vanmorgen beelden van dode en nog amper levende neushoorns in een natuurreservaat in Zuid-Afrika. De parkwachters verliezen vaak de strijd met stropers die op brute wijze de hoorns afzagen. Als dat zo doorgaat is de neushoorn binnen vijf jaar uitgestorven, minimaal in Zuid-Afrika.
Bij zulke berichten schaam ik me bijna om mens te zijn.
Sommigen beweren dat het komt omdat de mens nou eenmaal oorspronkelijk een jager is. Maar in hetzelfde journaal wordt melding gemaakt van in een grot in Azi├ź gevonden tanden van tussen de 100.000 en 120.000 jaar oud. Wetenschappers twijfelen aan die ouderdom omdat er ook kiezen met gaatjes bij zijn. En de mens zou pas gaatjes in zijn kiezen hebben gekregen toen hij van jager boer werd.
De mens werd beschaafder denk ik dan. Maar diverse boeren van tegenwoordig gaan respectloos om met hun dieren, vooral bij massificatie. Dieren worden gezien als een product, als iets waar je geldelijk gewin mee kunt halen en hun welzijn is daar aan ondergeschikt. Staarten, snavels en andere delen van dierenlichamen worden in de veeindustrie zonder pardon en verdoving geamputeerd, bewegingsruimte wordt beperkt tot kooien waar een dier zich niet eens meer in kan omdraaien.
WNL liet tussen de journaals met deze berichten doodleuk een vrouwelijke jager aan het woord. Zij heeft iets tegen de veeindustrie. Ze heeft een eigen moestuin en ze wil ook 6x per jaar haar eigen stukje vlees kunnen schieten. En hup, daar ging ze het riet in met haar jachthond en dubbelloops jachtgeweer op zoek naar een lekker eendenboutje.
Als ze zich met vlees eten beperkt tot die paar keer per jaar dat ze jaagt is het misschien minder erg dan vlees uit de bio-industrie.
Maar Nederland is te klein om iedereen zijn eigen stukje vlees te laten schieten.
Goed beschouwd is de wereld te klein om mensen nog welk dier dan ook te laten schieten.
De grootste diersoort, mens, is nog lang niet beschaafd.
Want echte beschaving zou niet alleen een eind maken aan al het dierenleed, maar ook aan de groei van het aantal mensen.

Kledingberg

Heeft u, nu het weer definitief is omgeslagen, ook ergens zo’n kledingberg om op te ruimen? Ik eerlijk gezegd wel. Dat komt zo:

Zo┬┤n dertig jaar geleden betrok ik voor het eerst een eengezinshuis. Deze geheel nieuwe woning was gebouwd in de periferie van de binnenstad op de plaats waar oude arbeiderswoninkjes gesloopt waren. Op de wit gesauste muren zag ik aan het eind van de zomer prachtige kleine vlindertjes neerstrijken. Eenmaal op de muur werden het bijna onzichtbare, fragiele, licht strogele streepjes.
Het is de laatste keer geweest dat ik me als boeddhist heb weerhouden van het vernietigen van insecten in mijn huis.
Want het bleken de mannetjes van de vrouwtjes die hun intrek hadden genomen in mijn kledingkasten. Motten! Niet de vliegende mannetjes, maar de kruipende vrouwtjes bleken rampzalig te kunnen huis houden. Ik kwam er pas achter toen ik in de winter behoefte kreeg aan wollen kleding. Alles wat ik in de loop der jaren gebreid had, viel bij het tevoorschijn halen uit elkaar. Mijn prachtige lange schaatstrui van hand gesponnen wol van alle tinten schaapsvacht, mijn met dikke houten pennen gebreide lange jas en tal van andere prachtige originele kledingstukken waren niet meer en ook het Perzisch tapijt bleek bij nadere bestudering te moeten weggegooid.
Dagenlang ben ik bezig geweest met de grote schoonmaak in het hele huis en alle kasten.
Jarenlang bleef ik op alert op strogele fragiele streepjes op mijn muren en ben ik diverse keren per jaar angstvallig al mijn kasten leeg gaan halen en alle kledingstukken een voor een gaan controleren.
Toeval of niet?: na het vertrek van de kledingzaak van het Leger des Heils en nog een andere tweedehands kledingzaak in de straat om de hoek, heb ik geen motten meer gezien.
Mijn kasten had ik na dat rampzalige eerste jaar in het huis waar ik sedertdien nog steeds woon, voorzien van mottenballen.
Met een inloopkast lijkt bescherming tegen de vraatzuchtige kleine diertjes me nog moeilijker. Mottenballen zijn al lang niet meer in de mode. Er zijn tal van producten met chemicali├źn op de markt, maar dat lijkt me bepaald niet gezond voor je luchtwegen en meer. Verpakkingen van toiletzeep tussen je kleding leggen is heel effectief, maar sedert we in Nederland massaal zijn overgestapt op douche gels is dat waarschijnlijk geen optie meer. Zeep is zo uit de mode dat toen ik deze zomer in een winkel informeerde naar toiletzeep ze dachten ik een flesje vloeibare handzeep met pompje bedoelde, want die zetten steeds meer mensen op hun toilet i.p.v. het stukje zeep neerleggen. Wel zo hygi├źnisch…
Kleine stoffen zakjes met gedroogde kruiden vormen een leuk alternatief. Vroeger maakten huisvrouwen die zelf en lavendel blijft een grote favoriet voor dit soort geurzakjes. Niet alleen omdat je kleding er naar gaat ruiken, maar ook omdat motten een hekel hebben aan deze geur.
De sterke geuren van sommige wasverzachters schijnen soms ook te werken tegen motten e.d., maar als baby’s vaak niet tegen die wasverzachters kunnen, zijn ze dan wel goed voor de huid van volwassenen?
Voor wie er van houdt: wierook helpt ook goed. Vooral sandelwood staat bekend om zijn insecten werende werking. Je hoeft de wierook niet te branden, tussen je kleding leggen volstaat.

Door mijn ervaring met motten durf ik niets meer wat gedragen is, in de kast te hangen. Immers, de beestjes zijn dol op huidvetten, zowel van schapen als van jou. Maar om nou alles na ├ęen keer dragen te wassen is ook zo overdreven. Dus heb ik ergens in mijn slaapkamer een stoel waar ik kleding overheen kan hangen. Bij de wisseling van seizoenen wordt het een kledingberg. De afgelopen weken heb ik alle truitjes zonder en met korte mouwtjes vuil gedragen. Vandaag gaat de laatste in de was. En dan de rest van de berg. Het is tevens het moment om mijn kasten weer te controleren en op te ruimen.
Dat zorgt weer voor een andere kledingberg. Die gaat in de zak voor een of ander goed doel naar een gigantisch sorteercentrum voor tweedehands kleding. Hopelijk huizen daar geen motten…

De 17

26 september was er in New York het ‘Global Citizen Concert’: een muzikaal feest met o.a. Beyonc├ę, Coldplay en Pearl Jam waarbij met veel tamtam aandacht werd gegeven aan 17 nieuwe doelen die de Verenigde Naties nastreeft binnen 15 jaar te halen. Enig cynisme bij de vraag wat daar van terecht gaat komen lijkt op zijn plaats.
Bij de vergaderingen rond de viering van 70-jarig bestaan van de VN was ook een evaluatie van de zgn. millennium doelstellingen; de wereldgemeenschap had via de VN in 2000 een set van acht doelen geformuleerd over armoede, volksgezondheid, onderwijs en milieu. In de 15 jaar die sedertdien verstreken zijn is slechts een van die doelen bereikt: de reductie van extreme armoede. Dit lijkt me echter nog te mooi voorgesteld, want het gaat om mensen die met minder dan 1,25 dollar per dag moeten rondkomen. Sinds 2000 is hun aantal wereldwijd met bijna 60 procent gedaald. Met hoeveel of beter hoe weinig dollarcent meer ze nu moeten rond komen melden de cijfers niet.

Dit zijn de 17 nieuwe ontwikkelingsdoelen waar bijna 200 landen hun handtekening onder gezet hebben en die binnen 15 jaar gehaald zouden moeten worden:
Geen armoede, Geen honger en duurzame landbouw, Gezondheidszorg voor iedereen, Onderwijs voor iedereen, Gelijke rechten voor meisjes en vrouwen, Schoon water en sanitair voor iedereen, Toegang tot betaalbare en duurzame energie, Economische groei en werkgelegenheid, Infrastructuur voor duurzame industrialisatie, Vermindering ongelijkheid binnen en tussen landen, Steden veilig, weerbaar en duurzaam, Duurzame consumptie en productie, Klimaatverandering tegengaan, Duurzaam gebruik zee├źn, Bescherming ecosystemen, bossen en biodiversiteit, Promotie veiligheid, publieke diensten en recht voor iedereen, Versterking mondiaal partnerschap om doelen te bereiken.

Vooral bij de diverse doelstellingen voor duurzaamheid kunnen we grote vraagtekens zetten. En al helemaal op Nederlandse schaal. Premier Mark Rutte hield in de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties een toespraak waarin hij benadrukt dat we duurzame ontwikkeling vooral aan het bedrijfsleven moeten overlaten. De aanvoerder van de VVD heeft kennelijk boter op zijn hoofd want ondertussen stonden de kranten bol van de milieufraude van Volkswagen. (Welke banen heeft het bedrijfsleven Rutte in het vooruitzicht gesteld na zijn premierschap?)
De besprekingen over TTIP gaan ondertussen ook gewoon stevig door. Blijkens de uitzending van Tegenlicht gisteravond is Nederland kampioen als het gaat om handelsverdragen waarbij investeerders beschermd worden (ISDS). (Al eerder in de geschiedenis bleken de gevolgen van de Nederlandse ‘vooruitstrevende’ handelsgeest uiterst dubieus)
Europa zou kunnen leren van de slechte ervaringen die Canada sedert 1992 heeft met het vrijhandelsverdrag met de VS, de Nefta. Maar Europa is kennelijk al in de greep van de lobby’s van de machtige multinationals en het mega grootkapitaal daarachter (de ‘investeerders’) .
De subtitel van de uitzending: ‘Het recht van de sterkste’ spreekt boekdelen. Niet langer is de macht in handen van overheden waarvan we de controlerende organen via democratische systemen kiezen. We raken steeds meer overgeleverd aan slimme juristen die de belangen verdedigen van bedrijven. Bedrijven die hun winsten belangrijker achten dan onze gezondheid en democratie. Zodra TTIP er komt, lijkt er geen weg meer terug…